De Global Rewilding Alliance: wereldwijde samenwerking voor natuurherstel

Eerder dit jaar is FREE Nature lid geworden van de Global Rewilding Alliance, een groeiend, wereldwijd netwerk waarin wordt samenwerkt met rewilders aan herstel van de natuur en het veiligstellen van een bloeiende toekomst voor de mens en de planeet.

In het Kunming-Montreal Global Biodiversity Framework (GBF) heeft de wereldwijde gemeenschap (waaronder de G7 en EU) zich ertoe verbonden om tegen 2023 ten minste 30% van het land en de zeeen te beschermen, ook wel bekend als de ’30 by 30’. Om dit doel te bereiken, moeten we de natuur het voortouw laten nemen. Rewilding is een fundamentele verschuiving in onze relatie met de natuur. Het is een beweging ten behoeve van al het leven op aarde: het terugbrengen van belangrijke diersoorten regenereert ecosystemen en verbetert de voorzieningen waarvan we allemaal afhankelijk zijn om te gedijen – van schoon water tot frisse lucht en bloeiende landschappen.

Vorige week publiceerde de Global Rewilding Alliance een artikel over het werk van FREE Nature, waarin zij ons verwelkomden als een van hun nieuwe Alliance-partners. Op onze website leest u de Nederlandse vertaling van het artikel:

FREE Nature: Rewilding the Netherlands and beyond, one grazer at a time

FREE Nature, opgericht in 2007 als onderdeel van ARK Rewilding, is de grootste particuliere natuurlijke begrazer in Nederland. Met meer dan 25 jaar ervaring zijn zij gespecialiseerd in het herintroduceren van grote herbivoren, zoals konikpaarden, Europese bizons en waterbuffels, in ecosystemen waar ze ooit vrij rondliepen. Hun missie? De natuur de natuur laten zijn, zodat natuurlijke processen het landschap kunnen vormgeven met minimale menselijke tussenkomst.

De magie van natuurlijke begrazing

Historisch gezien hebben grote herbivoren zoals oerossen, wilde paarden en bizons een cruciale rol gespeeld in het vormgeven van de diverse landschappen van Europa. Begrazing voorkomt overwoekering, houdt habitats open en ondersteunt een rijkdom aan plant- en diersoorten. In veel uitgestrekte Europese landschappen zijn grote grazers echter verdwenen. Maar, met de hulp van natuurbeherende organisaties en lokale gemeenschappen, keren de grote grazers terug en zo ook de overvloed aan ecosysteemdiensten die zij op gang brengen.

Vandaag de dag brengt FREE Nature deze visie tot leven door sociale kuddes van semi-wilde grazers te beheren. Deze dieren leven met minimale menselijke inmenging en vormen hun eigen sociale structuren en gedragingen. Deze natuurlijke kuddedynamiek zorgt voor evenwichtige begrazing van het gebied, wat de biodiversiteit bevordert en de bosontwikkeling een halt toe roept. 

Begrazing over de grens

FREE Nature is werkzaam in meer dan 30 natuurreservaten in Nederland. Een daarvan is de Slikken van de Heen in Zeeland, Nederland. Hier werken konikpaarden, Europese bizons en Rod Geuzen samen om een mozaïeklandschap van rietvelden, grasland en moeras in stand te houden. Door dynamische natuurlijke begrazing wordt niet alleen geschikt habitat behouden, maar ook een verscheidenheid aan vogelsoorten, waaronder zeearenden en de Europese roodborsttapuit ondersteund. 

Als onderdeel van haar langdurige inzet voor het behoud van de Europese bizon, verwelkomde FREE Nature op 15 april van dit jaar twee nieuwe stieren in het natuurreservaat De Maashorst. De stieren kwamen uit Pszczyna, Polen, waar sinds 1865 een kleine kudde leeft. Hierdoor groeit de kudde in De Maashorst tot 14 individuen, wat de genetische diversiteit bevordert die cruciaal is voor het voortbestaan van deze zeldzame diersoort. Deze recente uitbreiding is weer een voorbeeld van de nauwe samenwerking met lokale partijen (ook buiten de Nederlandse landsgrenzen), die zo belangrijk is voor het team van FREE Nature.

FREE Nature deelt kennis met partners in heel Europa. Middels diverse samenwerkingsinitiatieven draagt FREE Nature, net als de stieren uit Polen, bij aan een continentbrede beweging van ecologisch herstel.

Iets meer over grote grazers

De grote herbivoren die door FREE Nature worden ingezet, zijn echte ‘ecosysteemingenieurs’. Door te grazen creëren ze een lappendeken van habitats (van open graslanden tot struikgewas), die elk een habitat bieden voor verschillende (dier)soorten.

De aanwezigheid van grote grazers helpt om:

• Open landschappen in stand te houden: ze remmen de bosontwikkeling en stoppen de de verspreiding van invasieve struiken en bomen, waardoor het risico op catastrofale branden wordt verminderd en de koolstofopslag en de weerbaarheid tegen klimaatverandering worden vergroot.
• De biodiversiteit te vergroten: door gevarieerde habitats te creëren voor talrijke plant- en diersoorten.
• De weerbaarheid tegen overstromingen te verbeteren: door te grazen in de uiterwaarden helpen ze de natuurlijke waterstroom te behouden, en faciliteren waterberging, want het risico op overstromingen doet afnemen.

Maatschappij staat centraal

Door lokale gemeenschappen bij hun werk te betrekken, zorgt FREE Nature ervoor dat hun inspanningen om natuur te herstellen succesvol en duurzaam zijn en worden ondersteund door de mensen die het dichtst bij het natuurgebied wonen. Deze samenwerkingen zijn gebaseerd op een langetermijnvisie die de betrokkenheid van de maatschappij bij het behoud en beheer van het gebied stimuleert.

Kennis delen 

FREE Nature deelt de kennis die het team heeft opgedaan tijdens haar jarenlange ervaring onder meer via de jaarlijkse cursus ‘Natuurlijke Begrazing in de Praktijk’ voor iedereen die te maken heeft met natuurlijke begrazing, of je nu een ervaren manager bent of net begint. De training is zowel beschikbaar in het Nederlands, als in het Engels. Ook worden er aangepaste trainingen georganiseerd voor een verschillende (natuur)organisaties. Zo bouwt FREE Nature een sterk netwerk van voorstanders van natuurlijk begrazing op.

Lees het originele artikel

Nieuwsgierig geworden naar het Engelstalige artikel? Deze is terug te vinden op de website van de Global Rewilding Alliance. 

Foto's: Arjen Boerman